|
|
Nazwa Tatr
W różnych częściach Karpat i ich okolicy (np.
Siedmiogród czy Podole) istenieją pokrewne geograficzne nazwy takie jak:
Tołtry, Toutry, Toutra. Oznaczają najcześciej góry skaliste, skały, głazy, lub
miejsca niebezpieczne. Niektórzy uczeni są zdania, że nazwa ta pochodzi od
starosłowiańskigo słowa tr-try lub tr-tri, co oznaczało wielkie głazy. Inni
wskazują na jeszcze wcześniejszy rodowód nazwy sięgający czasów
przedgermańskich i przedsłowiańskich.
Faktem jest natomiast, że nazwa Tatr po raz pierwszy została zapisana pod
koniec XI w. w przywileju cesarza Henryka III z roku 1086 określającym granice
biskupstwa praskiego i morawskiego. Nazwa ta brzmiała Trytri, Tritri lub Triti.
Brzmienie bardziej zbliżone do dzisiejszego - Tatri - można znaleźć w kronice
czeskiej praskiego kanonika Kosmasa z początków XII w. W polskich źródłach
historycznych nazwa o dzisiejszym brzmieniu Tatry pojawiła się w Kodeksie
Dyplomatycznym Małopolski w 1255 r.
W źródłach węgierskich nazwa występowała nieco wcześniej, bo na początku XIII
w. Jej forma była bardziej zniekształcona: Turtur, poźniej Turtul, Tortol,
Tarchol oraz Tartul.
Same Tatry miały również wiele innych nazw. Jan Długosz, polski kronikarz, w
połowie XV w. określa je raz jako Tatry, innym razem jako Alpy Polskie lub
Sarmackie. Niektóre wcześniejsze źródła z XIII w. używały nazw Montes Nivium
(Góry Śnieżne) oraz późniejsze z XVI w. jej niemickiego odpowiednika
Schneegeburg. Jeszcze późniejsze źródła historyczne nie wyodrębniały Tatr z
pasma Karpat i nazywano je Montes Carpathi, a po określeniu ich wysokosci nad
poziom morza, Carpati Centrales albo Principales lub ZentralKarpathen, czyli
Karpaty Centralne.
Pierwsze graficzne przedstwienie Tatr Pochodzi z przełomu XIV
i XV w. z fresku nieznanego artysty umieszczonego w kościele parafialnym w
Popradzie. Wsród scen religijnych namalowano prymitywne szczyty symbolizujące
Tatry.
|
|
